اطلاعات شناسنامه‌ای نشریه

چکیده : بی شک در مورد شخصیت بزرگ این سینا قرن هاست که قلم فرسایی می‌شود و شخصیت این مرد بزرگ علمی و تکرار ناپذیر بر جامعه پزشکی و فلسفی ایران و جهان روشن است اما کمتر در مورد جایگاه سیاسی ایشان بحث شده است و به چرایی اینکه قبول منصب وزارت در دولت لرزان به چه دلیل صورت گرفته جایی بحث دارد . پذیرش منصب وزارت از سوی ابن‌سینا در عصر شمس‌الدوله دیلمی را می‌توان حاصل تلفیقی از ضرورت‌های سیاسی و فرصت‌های علمی دانست. از یک سو، او در شرایطی می‌زیست که ساختار قدرت در قلمرو آل‌بویه ناپایدار و رقابت‌های نظامی و درباری شدید بود؛ در چنین فضایی، امتناع از پذیرش مسئولیت می‌توانست به بی‌اعتمادی، حبس یا حذف از صحنه سیاسی بینجامد. بنابراین، نوعی اجبار ساختاری و ملاحظات امنیتی در این تصمیم مؤثر بود. از سوی دیگر، وزارت برای ابن‌سینا امکان دسترسی به منابع مالی، کتابخانه‌ها و شبکه نخبگان را فراهم می‌کرد و فرصتی برای تأثیرگذاری بر سیاست و حمایت از فعالیت‌های علمی‌اش به شمار می‌رفت. او با تکیه بر دانش پزشکی و فلسفی خود توانست اعتماد امیر را جلب کند و موقعیت خویش را تثبیت نماید. در نتیجه، پذیرش این منصب را باید نه صرفاً اجبار و نه کاملاً فرصت‌طلبی، بلکه تصمیمی عقلانی در تعامل با شرایط زمانه دانست.

ابن‌سینا شمس‌الدوله دیلمی وزارت آل‌بویه سیاست و علم